Zdrowa relacja- jak ją budować i po czym ją poznać?

Niezależnie od tego, czy mówimy o związku partnerskim, relacji rodzinnej czy przyjaźni –
jakość więzi z drugim człowiekiem wpływa na nasze emocje, poczucie bezpieczeństwa i
samoocenę. Zdrowa relacja to jedna z najważniejszych podstaw naszego dobrostanu
psychicznego. Jak więc budować zdrową relację i po czym rozpoznać, że jesteśmy w dobrej,
wspierającej więzi?

Czym jest zdrowa relacja?

Zdrowa relacja opiera się na wzajemnym szacunku, zaufaniu i autentyczności. Oznacza to, że obie strony czują się swobodnie w byciu sobą, a jednocześnie dbają o potrzeby drugiej osoby. Nie chodzi o brak konfliktów- te są naturalne- ale o sposób ich rozwiązywania.

Jak budować zdrową relację z bliskimi?

1. Komunikacja to podstawa

Otwarte i szczere rozmowy pomagają budować zrozumienie. Ważne jest mówienie o swoich emocjach i potrzebach zamiast oczekiwać, że druga strona się ich domyśli. Jednak równie ważne jest aktywne słuchanie- bez oceniania i przerywania.

2. Stawianie granic

Zdrowa relacja nie oznacza „zlewania się” w jedną całość. Każdy ma prawo do swoich potrzeb, przestrzeni i emocji. Ważne jest także ustalenie, co jest akceptowalne w relacji dla wszystkich zaangażowanych w nią osób. Jasne granice zwiększają poczucie bezpieczeństwa.

3. Wzajemne wsparcie

Partnerzy lub bliscy wspierają się w trudnych momentach, ale także cieszą się swoimi sukcesami. Relacja nie powinna opierać się na rywalizacji a na akceptacji, możliwości wyrażania siebie i wzajemnej trosce.

4. Odpowiedzialność za swoje emocje

W zdrowej relacji każda osoba bierze odpowiedzialność za swoje uczucia i reakcje, zamiast obwiniać drugą stronę bądź nią manipulować.

5. Gotowość do pracy nad relacją

Każda relacja wymaga zaangażowania i refleksji. Ważna jest gotowość do rozmowy, zmiany i rozwoju. Spory pomiędzy bliskimi ludźmi są nieuniknione, ale powinny prowadzić do rozwiązania problemu a nie narastania żalu.

6. Szacunek i zaufanie

Dla poczucia bezpieczeństwa w relacji ważny jest wzajemny szacunek niezależnie od pojawiających się różnic. Istotne są również zaufanie i przewidywalność – – to oznacza szczerość, dotrzymywanie słowa i brak ciągłego podejrzewania drugiej osoby.

Po czym poznać zdrową relację?

• czujesz się bezpiecznie i akceptowany/a
• możesz wyrażać swoje zdanie bez lęku
• konflikty są rozwiązywane z szacunkiem
• istnieje równowaga między dawaniem a braniem
• masz przestrzeń na bycie sobą

Zdrowa relacja nie jest idealna, ale daje poczucie stabilności i wzmacnia, zamiast osłabiać.

Zdrowa relacja z samym sobą

Budowanie bliskich, bezpiecznych więzi z innymi ludźmi często zależne jest również od tego jak wygląda nasza relacja z samym sobą. Samoświadomość i samoakceptacja wpływają na możliwość dbania o powyższe warunki. O relację ze sobą możemy dbać m.in. poprzez:

1. Sposób w jaki do siebie mówisz
Twój wewnętrzny dialog ma ogromne znaczenie. Nieustanne bycie wobec siebie krytycznym („znowu zawaliłam/em”, „jestem beznadziejna/y”) obniża poczucie wartości i motywację. Nie chodzi o sztuczne „pozytywne myślenie”, tylko o uczciwość bez okrucieństwa i życzliwość wobec siebie- np. zamiast „jestem beznadziejny” → „to mi nie wyszło, mogę spróbować
inaczej.

2. Kontakt ze swoimi emocjami i potrzebami
Dobra relacja ze sobą to umiejętność zauważenia: co ja właściwie czuję? Nie ignorowanie, nie tłumienie, ale też nie „zalewanie się” emocjami. Raczej rozpoznanie i zrozumienie, skąd się biorą i czego potrzebujesz.

3. Granice wobec siebie i innych
Relacja ze sobą to też dbanie o swoje zasoby, a więc umiejętność powiedzenia „stop” sobie bądź innym np. kiedy się przeciążasz, odkładasz odpoczynek albo zgadzasz się na rzeczy, których nie chcesz.

4. Spójność (czyli życie w zgodzie ze sobą)
Jeśli często robisz rzeczy wbrew sobie to z czasem pojawia się napięcie i frustracja. Spójność to nie perfekcja- raczej stopniowe zbliżanie się do tego, co jest dla Ciebie naprawdę ważne.

5. Samowspółczucie
To pojęcie z psychologii oznacza traktowanie siebie z taką samą życzliwością, jaką dajesz komuś bliskiemu. Zgoda na popełnianie błędów, gorsze dni i uznanie, że mimo to zasługujesz na szacunek- także od siebie.

6. Realistyczny obraz siebie
Podstawą dobrej relacji ze sobą jest dostrzeganie zarówno swoich mocnych stron, jak i ograniczeń i uznanie ich.

Magdalena Kwaśniewska- Dubanowska,
psycholożka oraz psychoterapeutka w nurcie w nurcie humanistyczno- doświadczeniowym, Gestalt, pracuje indywidualnie z osobami dorosłymi

FAQ- zdrowa relacja

1. Czym jest zdrowa relacja?

Zdrowa relacja to więź oparta na szacunku, zaufaniu i szczerej komunikacji. Obie strony czują się bezpiecznie, mogą być sobą i dbają o potrzeby swoje oraz potrzeby drugiej osoby.

2. Czy można nauczyć się budowania zdrowych relacji?

Tak. To umiejętność, którą można rozwijać poprzez pracę nad sobą, refleksję i- w razie potrzeby- psychoterapię.

3. Czy brak kłótni oznacza zdrową relację?

Nie zawsze. Unikanie konfliktów może oznaczać tłumienie emocji. Zdrowa relacja to taka, w której można bezpiecznie wyrażać swoje odczucia, spostrzeżenia, troski.

4. Kiedy warto skorzystać z pomocy psychoterapeuty?

Gdy w relacji pojawiają się częste konflikty, trudności w komunikacji, problemy z granicami lub silne emocje, wsparcie specjalisty może pomóc poprawić jakość relacji.

Jeśli w relacji często pojawiają się napięcia, wycofanie bądź przytłaczające emocje, trudności w stawianiu granic lub komunikacji, pomoc psychoterapeuty może okazać się bardzo wspierająca. Terapia pomaga lepiej zrozumieć siebie oraz mechanizmy, które wpływają na nasze relacje, a także rozwinąć umiejętność dbania o zdrowe związki- zarówno z sobą samym, jak i innymi ludźmi.
Zapraszamy do naszych gabinetów Horyzont Psychoterapia w Warszawie: